Başlık Bulma

Başlık bulma, bir paragrafın konusunu ve ana fikrini en iyi yansıtan kısa ifadeyi belirleme becerisidir. LGS'de sıkça karşılaşılan bu soru tipi, öğrencinin paragrafı bütüncül kavramasını test eder. BAŞLIK NEDİR? Başlık, bir metnin konusunu ve ana fikrini özetleyen kısa ifadedir. İyi bir başlık paragrafın bütününü kapsar; sadece bir detaya değil, genel mesaja odaklanır. Bir kitabın kapağı gibi düşünülebilir: içeriği merak ettiren ama doğru yansıtan bir etikettir. İYİ BİR BAŞLIĞIN ÖZELLİKLERİ Kısa ve öz olmalıdır; genellikle 2-5 sözcüktür. Paragrafın bütününü kapsamalıdır; tek bir detayı değil, ana fikri yansıtmalıdır. Konuyla doğrudan ilgili olmalıdır; paragrafta bahsedilmeyen bir kavramı içermemelidir. Dikkat çekici olabilir ama içeriği doğru temsil etmelidir. BAŞLIK BULMA STRATEJİSİ Paragrafı okuyup konuyu belirleyin: "Ne hakkında?" Ana fikri belirleyin: "Yazar ne demek istiyor?" Seçenekleri tek tek değerlendirin: her seçenek paragrafın bütünüyle uyumlu mu? Sadece bir detayı yansıtan seçenekleri eleyin. Konu ve ana fikri en iyi kapsayan seçenek doğru başlıktır. BAŞLIK VE KONU/ANA FİKİR İLİŞKİSİ Başlık genellikle konuya yakındır ama ana fikrin özünü de barındırır. Konu: "Su tasarrufu", Ana fikir: "Su tasarrufu yapmak zorunludur", Başlık: "Suyun Önemi" veya "Tasarruf Zorunluluğu" olabilir. Başlık ana fikrin birebir tekrarı değil, onu çağrıştıran kısa bir ifadedir. SIK YAPILAN HATALAR • Paragraftaki tek bir detayı başlık olarak seçmek: Başlık bütünü kapsamalı, tek bir örneği değil. • Çok genel başlık seçmek: "Hayat" veya "Dünya" gibi her şeye uyabilecek başlıklar yanlıştır. • Paragrafta geçmeyen bir kavramı başlık olarak seçmek: Başlık paragrafın içeriğini yansıtmalıdır. LGS İPUÇLARI • Başlık konu ile ana fikir arasında bir yerdedir: konudan geniş, ana fikirden kısa. • Sadece bir cümleye değil, paragrafın tamamına uygun olan seçeneği işaretleyin. • Çok dar (tek detay) ve çok geniş (her şeye uyar) seçenekleri eleyin; orta kapsamlı olan doğrudur.